Et Bedre Liv i Danmark – ilaqutariit ataatsimoortillugit sulineq

Suliaq ’Danmarkimi inuuneq pitsaanerusoq’ kalaallinut ilaqutariinnut, Danmarkimi illoqarfinni sisamani najugalinnut neqeroorutaavoq, ilaqutariit ataatsimoorlutik inuuneranni tapersersuinermik suliaqarfiulluni.

Naatsumik oqaatigalugu:

Suliaq ’Danmarkimi inuuneq pitsaanerusoq’ danskisut taaguuteqarpoq ‘Et Bedre Liv i Danmark’ (naalisarlugu ‘BLiD’), ilaqutariinnut kalaallinut Danmarkimi najugalinnut, qajannartumik inissisimasunut neqeroorutaalluni. ’Danmarkimi inuuneq pitsaanerusoq’ tamakkiisumik isiginnittaaseqarluni tapersersuinermik suliaqarpoq, taamaaliornikkut ilaqutariit ataatsimoortillugit unammilligassaminnik qaangiinissaannut ikiorniarlugit. Soorlu suliffeqarnermut, oqartussaasunut attaveqarnermut aammalu meeqqat inuunerissaarnissaannut tunngatillugu. Suliaq ilaqutariinni meeqqat taamatuttaaq inersimasut iluaqutigisinnaasaannik, oqartussaasunut, peqatigiiffinnut neqeroorutinullu allanut attaveqalernissamik pilersitseqataavoq. Taavalu aamma suliaq iluaqutigalugu ilaqutariinnut kalaallinut allanut, nammineq atukkanut assingusunik atugalinnut, pitsaasumik attaveqalersinnaanermik periarfissiilluni.

 

Kikkut peqataasinnaappat?

Danmarkimi inuuneq pitsaanerusoq kalaallit meerartaannut 8-16-nik ukiulinnut taakkulu ilaqutaannut neqeroorutaavoq.

 

Suliniut sumi ingerlanneqarpa?

Danmarkimi inuuneq pitsaanerusoq illoqarfinni ukkunaniippoq Aalborg, Aarhus, Esbjerg aamma København. Illoqarfinni sisamani taakkunani immikkut marlunnik perorsaanermik sulialinnik suleqateqarpugut kiisalu kajumissutsiminnik sulinik sulisoqarluni.

 

Suliniutip oqaluttuarisaanera:

‘Danmark inuuneq pitsaanerusoq’ 2013-imili aallartippoq, tamatumalu pilersinneqarneranut tunuliaqutigineqarlutik Peqatigiiffik Kalaallit Meerartaasa siusinnerusukkut suliniutigisimasaat ’Danmarkimi inuuneq pitsaasoq’-mit misilittakkat. Taamani paasinarsivoq kalaallit meerartaat taakkulu ilaqutaat qajannartumik inissisimasut isiginiarneqanngitsoortartut, taamaattumillu pisortanit tapersersorneqarnissamik pisariaqartitsigaluarlutik tapersersorneqanngitsoortarlutik, taamaattumillu ilaqutariit taakkorpiaat ataatsimoortillugit suliniarfigineqarnertik iluaqutigisimallugu. 

 

Sammisartakkat makkuusinnaapput:

‘Danmarkimi inuuneq pitsaanerusoq’ ilaatigut ukiumut arfiniliarluni meeqqanik sapaatip akunnerata naanerani tammaarsimaartitsisarpoq.  Tammaarsimaarnermi meeqqat ataatsimoortillugit sammisassaqartinneqartarput, ikioqatigiillutillu naammasisinnaasaannik suliaqartinneqartarlutik. Aamma tammaarsimaarnerni inersimasumit eqqumaffiginnittumit najorteqarnissaq periarfissaajuaannarpoq aammalu pinnguarusuttut pinnguarsinnaallutik nuannersumillu ataatsimooqatigiinnissamut periarfissaqartinneqartarlutik. Tamakku saniatigut meeqqat sunngiffimmi sammisassamut ataatsimut orniguttalernissaannut ikorfartorneqartarput.

Ilaqutariit angerlarsimaffiannut sulisumit pulaarneqartarput, taassuma angajoqqaajussutsimut, atuarfiup angerlarsimaffiullu sulineqatigiinnerannut, kommunut attaveqarnermut il.il. tunngasutigut ilaqutariit ikiorfartortarpai.

Aamma sulianut ilavoq, ikinnerpaamik ukiumut arfinileriarluni ilaqutariit caféqartinneqartarneri, meeqqat tamarmik ilaqutaat ataatsimoorlutik nuannisaqatigiinnissamut qaaqquneqartarlutik. Soorlu aalisariartoqarsinnaavoq, uumasuusivissualiartoqarsinnaalluni imaluunniit ataatsimoorluni nutaanik pilersitseqatigiittoqarsinnaalluni. Akuttunngitsumik ulloq naggaserlugu ilaqutariit nereqatigiittarput.

 

Peqataaneq sunik pissarsiffiusarpa?

Meeraq ’Danmarkimi inuuneq pitsaanerusumut’ peqataanermigut ikinngutitaartortarpoq, inersimasut nuannaartut akuersaarinnittullu takusarlugit aammalu meeqqat allat angajoqqaani peqatigalugit nuannersunik misigisaqaqattigisarlugit.

Meeqqamut ’Danmarkimi inuuneq pitsaanerusumi’ peqataasumut angajoqqaatut sulisumik tusarnaarnissamut piffissalimmik aammalu  Danmarkimi kalaaliulluni inuunermik ilisimasalimmik, qanimut attaveqarnissaq periarfissaavoq. Tassa inuk ajornartorsiorfimmi aqqutissarsiornissamut ikiuussinnaasoq.

 

Suliniummik aqutsisoq qanoq oqarpa?

“‘Danmarkimi inuuneq pitsaanerusoq’ Danmarkimi sammisatsinnut tamanut amerlasuutigut pingaarutilittut inissisimavoq. Suliaq taanna aqqutigalugu, illoqarfinni sisamaasuni suliaqarfitsinni, ingerlatsivinnut, atuarfinnut oqartussaasunullu meeqqat ilaqutariillu attavigisartagaannut pissusissamisuuinnartutut isigineqartumik suleqataalersimavugut. Taamaaliornikkut meeraqatigiit taakku takunngitsuunginneqarnissaasa aammalu taakku nipaasa tusarneqarnissaasa qulakkeernissaannut asseqanngitsumik periarfissaqalersimavugut. Tamanna nuannaarutigisorujussuuarput, minnerunngitsumik takusaratsigu meeqqat taamatuttaaq taakku angajoqqaavi piginnaanerminnik siunissamilu periarfissaminnik upperinninnerulersimasut”, suliniummik aqutsisoq Jeppe Bülow Sørensen oqarpoq.

 

Suliniut kia tapersersorpaa?

’Danmarkimi inuuneq pitsaanerusoq’ aningaasaqarnermut inatsit aqqutigalugu tapiiffigineqartarpoq, aningaasallu taakku suliniummi sulisunut, suliniummik aqutsinermut sammisartakkanullu aalaakkaasunut atorneqartarput. Taakku saniatigut kajumissuminnik sulisorpassuit illoqarfinni sisamaasuni tamani nalilerneqarsinnaanngitsunik suliaqarput, soorluttaaq aamma najukkani suleqatit assigiinngitsut meeqqat ilaqutariillu pissanganartunik misigisaqarnissaannut periarfissaqarnissaannullu tunniussaqaqataasartut.

 

Paasisaqarnerorusuppit?

Suliniummik aqutsisoq Jeppe Bülow Sørensen, jbs@fgb.dk attavigiuk.